Đường xa... ngai ngái

Trước khi quyết định đi Campuchia, đã "đấu tranh" quyết liệt...bởi vì đường xa ngai ngái, ngồi xe suốt...mà không biết chuyến du lịch này có đáng cho mình phí sức như vậy không? Nhưng rồi ham vui, lại cũng muốn thực hiện ước mơ từ lâu nên...cứ đi.
Không ngờ, đăng ký xong thì cuối tháng 11...bỗng dưng...bệnh, không thể thay đổi nên đành...nhắm mắt đưa chân!

Uống thuốc nghiêm túc, ăn kiêng, hầu như không dạo xóm mỗi tối nữa, bớt việc...Đến cuối tháng 12, trước khi đi...test máu lại, đường giảm không đáng kể, nghĩa là vẫn cao, cholesterol thì ổn, không dám cân vì biết vẫn chưa lên cân, cứ ổn định tinh thần để...đi.

4g45 sáng 30-12-2011, tập trung tại trường, được xếp chỗ ngồi ưu tiên số 1 vì hân hạnh là 1 trong những người cao tuổi! Chỗ ngồi thoải mái, duỗi thẳng chân nên cảm thấy an tâm, mặc dù hơi mệt vì suốt đêm, không ngủ được, cũng chẳng hiểu vì sao và vì cái gì...(họp mặt 9-1...???!!!)

Đến cửa khẩu Mộc Bài, mới biết đã bỏ quên cả hộp thuốc mà mình đã tỉ mỉ phân từng loại, thuốc huyết áp để chỗ khác nên có đầy đủ. Lúc đó, choáng váng, gọi cho chồng, được an ủi, không sao, đến Phnôm Pênh sẽ mua. Quả thật, vẫn cần một bờ vai để nương tựa, một lời động viên đơn giản của đời thường. Thôi, không căng thẳng nữa cho...huyết áp ổn định. Thủ tục qua cửa khẩu khá rắc rối, chụp hình và lấy dấu vân tay, mặt "người anh em" khó đăm đăm, khách thì xếp hàng chờ...Mặc dù đã có ưu tiên do sự "chạy chọt" của cty du lịch nhưng vẫn phải mất hơn 1g. Loay hoay mua sim đt, đổi tiền, ăn bắp nấu nên thấy thời gian qua cũng nhanh.

Trong khi chờ qua phà, 1 hướng dẫn viên người Khmer và 1 dược sĩ trong đoàn dẫn đi mua thuốc, đầy đủ, giá lại rẻ hơn ở VN và là thuốc của Pháp. Người sống cùng thuốc là như vậy! Bỗng nhớ em MM, hôm ở ĐL, buổi sáng, bỗng dưng em thảng thốt hỏi: "Mọi người có thấy M uống thuốc HA chưa?" Quyan nhanh nhẩu: "Con thấy cô uống rồi!", mình chợt nghĩ rồi mình cũng sẽ như em...

Hơn 12g, đến Phnôm Pênh, được ăn bữa tiệc buffet cực kỳ ngon, khiến người đang ăn kiêng phải nhiều lần phá luật. Bánh xèo đặc sắc, món tráng miệng phong phú, có ấn tượng đặc biệt với khoai mì nấu đường thốt nốt, thơm, hấp dẫn. Không thể kiêng ăn được!

Vào khách sạn 5 sao Naga World choáng ngộp, không chỉ vì sự sang trọng mà còn vì cách tiếp xử ân cần và lịch sự của các nhân viên. Nhận phòng, tắm gội, sảng khoái. Từ cửa sổ nhìn ra là cầu Kim Cương (nơi đã xảy ra tai nạn khủng khiếp do đi xem đua thuyền). Chưa kịp tận hưởng cho thỏa thì đã đến giờ đi tham quan. Quảng trường Độc Lập rồi đài Tưởng niệm Việt Nam- Campuchia, mỗi nơi chỉ ghé một chút, có khi không kịp chụp hình. Đường phố sạch, quá ngạc nhiên vì có cây phượng trước Đại học Luật, trổ bông rực rỡ. Phượng nở cuối năm chứ không phải tháng năm!

Chùa Tháp đẹp với kiến trúc đậm nét đặc thù Campuchia, người đi tham quan đông đến mức dường như chùa mất không khí trang nghiêm.

Đêm đầu tiên ở xứ người, hai chị em nói chuyện đến gần 23g, từ chối không đi xe tuk tuk để tham quan thành phố về đêm. Giấc ngủ rất ngon, nhẹ nhàng cho đến 5g30, chuông đt báo thức chưa reo thì hai chị em đã cùng thức.

Trước khi ăn buffet sáng, còn tranh thủ chộp một số hình ở tiền sảnh, trong các tầng của KS sang trọng này vì ăn xong thì đã phải check out để đi thăm Hoàng Cung.

Đúng là quá hoành tráng và xa hoa hết mức, không được chụp hình trong hoàng cung mà cảnh xung quanh cũng đã đủ choáng ngộp. Bỗng chạnh lòng khi nghĩ đến bao nhiêu thời gian, biết bao con người đã xây nên công trình này chỉ để...mua vui cho thiên hạ. Người tấp nập, muốn chen chân để chụp hình cũng...mệt.

Ngày 1-1-2012: Đến Angkor Thom, bắt đầu hiện ra sự hoang dã của một nơi xa thị thành. Đền Bayon với 4 mặt người bí hiểm, một loại kiến trúc khác cũng độc đáo. Đi đâu cũng nhanh nên đôi khi chưa kịp ngắm nhìn cho thỏa sức, ồn ào, nghe thuyết minh không kịp, không rõ, nhưng cũng gọi là...biết. Buổi trưa ăn tại nhà hàng, lại thêm một bữa cơm ngon với những món ăn vừa quen mà cũng vừa lạ. Canh chua rất ngon nấu khóm, cà, đặc biệt là có cả bí xanh, ăn rất lạ mà vẫn ngon.

Tiếp tục khám phá Angkok Wat (Đế Thiên, Đế Thích), một quần thể mà muốn đi hết phải mất khoảng 3 ngày, quá hùng vĩ mà mỗi đường nét kiến trúc là một sự công phu không thể nghĩ vì sao con người có thể làm được. Đường xa...ngai ngái, muốn khám phá thì phải cố gắng, lên xuống bậc thang nhiều, có những lúc tưởng như...phải chịu thua, nhưng cứ đi rồi sẽ..đến! Hồi 4 tuổi, có đi cùng ba má đến đây, chỉ còn nhớ 1 chi tiết: đi rất lâu và rất khát nước, không còn dấu vết gì khác ngoài cái tên "Đế Thiên-Đế Thích".

Không chinh phục nổi đồi Bakheng, dù nghe nói hoàng hôn rất đẹp, nhường cho các bạn trẻ, tất cả người cao tuổi đều đi loanh quanh mua sắm các thứ làm quà. Đến nhà hàng đã gần 20g, kẹt xe không thua TP.HCM vì đêm nay là giao thừa. Vừa mệt mà tiệc buffet đông người quá nên cũng hơi xô bồ, ăn một thứ gì nong nóng cho dễ chịu rồi về thôi! KS Apsara Holiday (*3) dĩ nhiên không bằng KS trước nhưng cũng không có gì đáng chê! Mệt quá đôi chân ta này...nhưng giấc ngủ dường như không chịu đến, sau khi gửi tin nhắn chúc mừng năm mới, chỉ cho 1 người...Nặng nề, đêm xuống chậm, 24g, nghe tiếng pháo ì đùng xa xa, đêm giao thừa xa xứ....

Rồi cũng đến lúc trở về quê hương, vượt hơn 500 cây số đường dài. Nghe đã ngán nhưng thật ra, chẳng có gì ghê gớm, xe nghỉ từng chặng sau khi đi khoảng 100 cây số, rồi cũng qua cửa khẩu Mộc Bài, thủ tục nhanh hơn lần đi. Được ăn bắp nấu lần nữa của người VN bán, ngọt ngào hương vị quê hương. Khi đi, cứ sợ 4 ngày không được ăn trái cây nhưng Campuchia có trái cây ở mọi nơi, dọc đường đi. Nhớ mãi trái khóm nhỏ, mày vàng anh giống trái thơm VN nhưng ngọt thanh hơn, ăn không rát lưỡi.

Bỏ lại những giờ cùng nhau vui đùa thỏa sức, không có công việc, cũng chẳng có gia đình....Mai đây, biết có khi nào gặp lai nhau trong một chuyến du lịch như thế này. Trẻ có, già có và cũng không thiếu...trẻ em!

Đọng lại trong tôi là sự thoải mái, lòng yêu thương đồng nghiệp bởi những săn sóc, chia sẻ dành cho nhau. Trong tôi, còn có những suy nghĩ về một người bạn láng giềng, trước đó, 3 ngày, vẫn còn hoàn toàn xa lạ với tôi. Campuchia có nhiều công trình kỳ bí mà để có nó, biết bao người đã lao động cật lực mà giờ đây, người thụ hưởng cũng không cần tìm xem họ là ai...Cuộc sống tiếp diễn từng ngày, cuộc đời của mỗi người vẫn là cõi riêng tư...

Tạm biệt xứ Chùa Tháp, kết thúc chuyến du lịch thú vị.

 

Đọc tiếp ...

Những ngày không thể quên

Ngày tưởng nhớ ông nội....
Từ khi bắt đầu biết nhớ những năm tháng tuổi thơ của mình thì tôi đã không thể quên ngày 25-12 hằng năm.
Ba tôi kể rằng ông nội mất trong chiến tranh, không ai nhớ ngày chính xác ngày mà ba tôi cũng không thể về chịu tang ông nội, lúc đó, ông chưa đến 40 tuổi. Ông nội tôi là thầy thuốc Bắc, hiền đức, tận tụy, ông theo đạo Tin Lành. Chính vì vậy, hằng năm, gia đình tôi chọn ngày 25-12 để họp mặt tưởng nhớ đến ông nội. Năm nào cũng vậy, khoảng 1 tuần trước đó, tôi đã thấy bà nội chuẩn bị nhiều thứ, bánh trái, dọn dẹp nhà cửa. Và nhất định phải có món xôi vò ăn với gà quay (mà phải là gà lôi), và còn cơm rượu, bánh bò, thứ nào bà nội cũng tự làm. Nhà thì thể nào cũng phải có một ngôi sao to treo giữa phòng khách và chị em tôi rất nôn nao đón Noel. Có năm còn được ba mua cho cây thông, chị em lúi húi làm hang đá, mặc dù nhà tôi không theo đạo, không đến nhà thờ nhưng với tôi, lễ nửa đêm ở nhà thờ là một điều gì đó rất diệu kỳ và những ngày Noel là những ngày tôi chờ đợi.

Đến ngày 25-12-1974, tôi lấy chồng

Tối ngày 23-12, tôi có bữa tiệc nhẹ mời bạn bè trong phong trào. 37 năm đã trôi qua, tôi vẫn nhớ cái đèn ngôi sao màu vàng mà chị tôi đã chọn để thay cho cờ đỏ sao vàng. Rồi món quà là cặp gối thêu dòng chữ: "Tương lai tươi sáng" của chị Dung từ nhà tù Tân Hiệp gửi tặng, rồi bài thơ của anh .... Trong vòng tay yêu mến của bè bạn:
"Ngày mai, trong đám xuân xanh ấy
Có kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi..."

Tối ngày 24, xếp áo quần vào valise, nước mắt ngắn dài, buổi sáng hôm đó đã đốt hết mấy quyển nhật ký và 3 lá thư của... Ba tôi không cho tôi lạy xuất giá vì biết tôi sẽ...không chịu đựng nổi! Bà nội cũng không dám nói gì nhiều, thỉnh thoảng, nhắc: con nhớ đem theo cái này, cái nọ. Tuyệt nhiên bà không dặn: "về nhà chồng con phải..". Gần tối, dì ba của tôi đến, tôi ôm dì khóc ròng, hai dì cháu không nói được thêm câu nào. Khoảnh khắc ấy, cảm giác ấy, đến bây giờ, tôi vẫn còn nhớ rõ, sao dì không phải là má của con??

Những ngày 25-12 sau 1975

Thỉnh thoảng tôi mới về dự lễ tưởng nhớ ông nội, không khí rộn ràng của những ngày Noel thơ dại không bao giờ còn nữa. Gia đình của tôi cũng mỗi người một phương...
Mỗi năm ,đến Noel, tôi chỉ còn nhớ và đếm: vậy là chúng tôi cưới nhau đã được...năm. Mặc dù nghèo, nhưng ngày cưới vẫn là ngày thiêng liêng vì chúng tôi đã chọn để gắn kết cuộc đời nên một món ăn ngon hơn bình thường một chút, một vòng dạo chơi vườn hoa với các con cũng đáng được gọi là kỷ niệm. Cứ vậy, chúng tôi vẫn "tổ chức" kỷ niệm ngày cưới hằng năm để nhắc nhớ cho mình, cho các con: hãy yêu thương nhau nhiều hơn. Khi đi đâu xa, chồng tôi vẫn gửi quà, gọi điện thoại cho tôi (dù những năm ấy, chỉ được gọi nhờ điện thoại của cơ quan!). Có khi ngày kỷ niệm không được tổ chức đúng vào ngày 25-12 nhưng chưa bao giờ chúng tôi bỏ quên!
Cho đến...một ngày, cách đây hơn 20 năm, tôi vô tình khám phá...một sự thật diễn ra đúng vào ngày 25-12. Điều ấy đã khiến tôi, từ đau khổ tưởng chừng không gượng dậy nổi đến chai sạn, lì lợm để nghĩ rằng: chẳng bao giờ còn có ngày kỷ niệm này nữa. Vết thương nếu không lành thì người bị thương sẽ chết, nếu nó lành thì (dù nhanh hay chậm) thì mình vẫn phải tiếp tục trả nợ đời. Đơn giản vậy thôi!
Cuộc sống chưa có phút giây nào ngừng lại và cứ thế, tôi tiếp tục...gồng mình! Nỗi đau rồi cũng qua đi, tôi sống và làm việc như điên nhưng vẫn vô cùng tỉnh táo. Và có lẽ chính vì tôi giỏi chịu đựng nên mọi sự thay đổi theo chiều hướng thuận lợi hơn. Tôi vẫn cứ lòng dặn lòng: hãy quên những điều không đáng nhớ! Và rồi...tôi đã quên để bắt người khác phải nhớ và biết đến lẽ phải.

Ngày 25-12-2007

Ba tôi bệnh ngặt nghèo, chắc chắn không qua khỏi nhưng dĩ nhiên, chúng tôi không cho ba biết. Gần đến ngày 25, ba dặn tôi: năm nay, tổ chức kỷ niệm cho ông nội ở nhà ba nghe con, con mời hết các cô chú, con cháu về đông đủ cho ba, vậy mới vui và đúng nguyện ước của ông nội. Và ngày hôm đó, ba tôi rất vui và tỉnh táo lạ thường, ăn uống cũng khá hơn mọi ngày. Chiều, ba đã nhắc tôi: con tắm cho ba, thay bộ pyjama mới để ba chuẩn bị đón cháu cố. Tôi làm đúng theo yêu cầu của ba mà nuốt nước mắt, tất cả chúng tôi đều biết đây là lần cuối cùng, ba có mặt trong lễ kỷ niệm của ông nội. Đầu năm 2008, ba tôi qua đời.

Ngày 25-12-2011
Sáng mai, cà nhà về BT, tổ chức kỷ niệm cho ông nội. Đủ mấy chị em của tôi và các cô chú. Tôi đã đặt bánh khúc củi ở Givral với dòng chữ "Thành kính tưởng nhớ", đúng theo truyền thống gia đình vì ngày xưa, ba tôi đã làm như vậy. Chúng tôi sẽ sum họp, thắp nhang cho ông nội. Tôi chỉ biết ông qua hình thờ nhưng ba tôi thường hay kể chuyện về ông nội bằng lòng biết ơn, sự nể phục. Ông không được đi học nhưng đã nuôi ba tôi và các chú ăn học trong hoàn cảnh vô cùng nghèo khổ. Và với cả gia đình tôi, ông là tấm gương soi sáng cho nhiều thế hệ.

Ngày 25-12 cho riêng mình

Vậy là chúng tôi đã sống cùng nhau đúng 37 năm. Con cháu ngoan ngoãn, hiếu thảo, cuộc sống đầy đủ từ tinh thần đến vật chất. Có lẽ, tôi cũng không mong ước gì hơn. Những khúc quanh rồi sẽ dẫn về lối thẳng, từ nơi tăm tối, sẽ tìm ra đường sáng.
Tôi muốn nói lời cám ơn tất cả những gì tôi đã nếm trải.

Đọc tiếp ...

Trời trở lạnh cho...lòng mình...ấm!

Hai, ba ngày nay, SG hơi lạnh, đêm ngủ ngon, sáng sớm se lạnh, thấy thú vị hơn với những công việc quen thuộc hằng ngày...
Mọi công việc liên quan đến kỷ niệm 20 năm xem như kết thúc ngày hôm qua, với BTC và những thành viên có liên quan.

Không hiểu có ai "xót thương" mình không mà chỉ nghe toàn những lời khen. Kể cả phim mà với mình...là nỗi ám ảnh kinh hoàng. Kịch bản cũng sửa, dựng phim cả chục lần, sửa đến nỗi thuộc từng chi tiết. Quỹ thời gian của tôi chỉ có vậy, tư liệu tôi phải tự tìm kiếm, tôi chưa có chút kinh nghiệm làm đạo diễn...Chắc tại bài ca của mình dài quá, thê lương quá nên đâu ai dám góp ý gì nữa! Nghĩa là lên thớt nhưng không có bị...chém! Thời gian đâu còn mà cứ điều chỉnh hoài. Phim đã rút ngắn theo yêu cầu, có phụ đề tiếng Anh theo yêu cầu, điều chỉnh các chi tiết theo yêu cầu....gần như là đã thực hiện 90% các yêu cầu trong thời gian kỷ lục!
 
Có nhân viên "bình luận" rất dễ thương như thế này: "Cô thấy hông, suốt thời gian phim được chiếu, ai cũng chăm chú theo dõi, vừa dứt phim là người ta vỗ tay liền, không có đợi nhắc, vậy là phim ngon rồi, tối nay, cô về ngủ ngon đi!". Suy nghĩ đơn giản thì mọi việc sẽ giản đơn. Cám ơn em.

Bản tin thì khỏi nói là được khen lắm lắm nhưng không ai có nỗi xúc động như tôi: bây giờ mình có tiền, có phương tiện hiện đại thì Bản tin đẹp là đúng rồi. Năm 2004, tôi cũng đã từng là P.TBT của Lotus Info với giấy đen, quay roneo (khá hơn Văn Khoa một chút!) nên tôi cứ bàng hoàng khi nhìn 20 trang Bản tin này, sản phẩm mà với không đầy 2 tháng, tôi không nghĩ là sẽ có được.

Tôi nhớ những lời động viên, khích lệ của các anh chị cùng phòng, nhớ những sự chịu đựng của các nhân viên khi tôi "thịnh nộ", nhớ những ngậm ngùi của chúng tôi khi mong muốn thì nhiều mà thực hiện chẳng được bao nhiêu. Nhớ những giờ phút "đứng tim" khi NXB báo nếu không có giấy phép thì...không in mà thời gian xin giấy phép ở Sở là...2 tuần!

Tôi nhớ những đêm mất ngủ, nhớ những lúc đầu óc như...đặc quánh, không còn chữ nghĩa gì nữa, nhớ những lúng túng khi thấy phim chưa hay mà không biết phải sửa như thế nào, nhớ những khi nghe báo: hết chỗ, bài này ngắn quá! (cô viết thêm ngay bây giờ giùm em!) hay là: hết đất rồi! (cô ơi, cắt bớt giùm em...) Những tình huống này quen thuộc vì đã gặp khi làm báo ở Văn Khoa và lúc làm Lotus Info.

Rồi những lúc sức khỏe như là cạn kiệt, mình có còn là mình nữa không? Làm sao bây giờ...?!

Tất cả qua rồi, mọi lời cám ơn...như thành vô nghĩa. Mình cũng phải tự cám ơn những nỗ lực của chính mình nữa...

Trời trở lạnh cho...lòng mình...ấm.

Đọc tiếp ...

Khi tôi biết...sảng khoái!

Không hiểu sao tối qua không ngủ được, những chuyện xưa và nay bỗng lũ lượt kéo về, đầy kín...và dĩ nhiên, có vui, có buồn.
Đến 24g, vẫn cứ...trắng mắt, đọc báo, mở TV, không có chút hứng thú, sao cái gì cũng vô duyên, nặng nề quá!
Thôi, đành tiếp tục nhắm mắt cho...lòng mở toang!
Chẳng biết đến khi nào...ngủ quên, 4g00 lại thức, thua rồi!
Cố gắng nằm lại giường chứ không mở laptop, đến 5g00, khó chịu quá, lại mở TV, thấy đang nói về bệnh thoái hóa khớp, bệnh của mình đây mà! Nghe những điều đã biết hết rồi, vấn đề là "bệnh trời đã cho" thì ráng mà"... "giữ lấy làm của"!

Rồi ngày mới cũng đến, ăn sáng, vào trường, chợt nhớ, phải duyệt maquette cuối cùng của Bản tin để chuyển nhà in.
Nhìn trên máy tính, từng trang báo lần lượt hiện ra, đẹp và đầu đủ hơn mong đợi. Sản phẩm đầu tay đây rồi! Lòng xôn xao, xúc động như khi cầm trên tay tờ báo Nữ sinh viên. Ai đã có "một thời làm báo" mới chia sẻ cảm xúc này.  Bao nhiêu thời gian và trí tuệ...không chịu trách nhiệm thiết kế nhưng người thiết kế hiểu được ý tưởng của Tổng biên tập nên giờ mới có sản phẩm này. Ôi, sao mà sung sướng! Tôi muốn ôm các em mà hét to lên: "Bản tin Hoa Sen số ra mắt đã quá!!!". Vậy là xong một nhiệm vụ. Các em còn nhận xét: "Bài của cô hơi bị nhiều, cô đổi tên tác giả đi cô!". Tên gì nhỉ!? Ngọc Trân, đây là bút hiệu một thời của tôi ở Văn Khoa, tôi chạnh lòng nhớ đến...và tim nhói đau!

Đến phim "Hành trình 20 năm", tôi xem lại lần nữa, điều chỉnh để chiều nay người ta giao phiên bản cuối cùng. Tổ Kỹ thuật sẽ chép USB làm quà tặng cho GV-NV và khách mời. Với khách mời thì còn phải phụ đề tiếng Anh nữa, tôi không dịch nhưng phải biết đưa phụ đề vào phút nào, giây nào của phim cho phù hợp...Chiều hôm qua, làm 3g mới xong công đoạn này! Thì cũng xem như xong thêm một công việc nữa đi. Thời lượng của phim 25p, mất 2 tháng để làm! "Đạo diễn" bất đắc dĩ này chưa mất chức! Lý do đơn giản là...cực quá nên chẳng ai thèm làm!

Còn  web "Nhật ký hành trình 20 năm" thì hơi "bèo" một chút, vẫn đang cập nhật...

Hôm nay, tôi sảng khoái, tôi cười, tôi vui bởi vì tôi đôi gánh trên vai đã bớt nặng oằn!

Đọc tiếp ...

Nhớ anh Tri Chính

Hôm nay, ngày mồng 10 tháng 11 là ngày giỗ của anh Tri Chính, người anh Văn Khoa năm xưa của tôi.

Tôi mến mộ anh Tri Chính từ khi còn là độc giả của báo Tuổi Hoa và không ngờ, có một ngày được gặp, làm việc cùng với anh và anh chính là Nguyễn Tri Chính.
Anh hiền lành, ít nói, hay cặm cụi làm việc. Anh có đôi mắt sâu với đôi chân mày rậm đến phát...sợ nếu nhìn lâu.

Khi tôi bị bắt ở Cảnh sát Quận 1, vì tôi làm báo chung với anh nên đêm đó, tôi và chị Quế đều rất hồi hộp. Nghe tiếng xích sắt khua, một phòng giam nào đó vừa được mở cửa là chúng tôi lại hé mắt nhìn xem có phải anh Chính vào không? Và cứ vậy, chúng tôi thức đến sáng, tiếp tục lo lắng vì rất có thể anh đang ở trong một phòng giam đâu đó.

Tôi còn nhớ, lúc nhà anh còn ở Hàng Xanh, thỉnh thoảng, tôi và người yêu có ghé chơi, anh hay cười cười nhắc tôi: "Nè, em đừng có ăn hiếp thằng...nha, tội nghiệp nó!". "Trời, bộ em dữ lắm hả? Em chỉ lanh thôi, em có ăn hiếp ai đâu?!". Anh chị và cả hai bác tiếp chúng tôi rất chân tình. Trong ngày cưới tôi, chị Mai, cô gái Đà Lạt "chính hiệu", với chiếc áo dài màu tím đã say sưa hát...

Sau 1975, thỉnh thoảng tôi có gặp lại anh trong những lần họp mặt, vẫn rất vui vẻ, thân tình và anh cũng có về chơi nhà tôi tại Mỹ Tho. Những lần đám cưới con anh, tôi đi dự đầy đủ, thầm khen anh chị đã khéo nuôi dạy các cháu.

Vẫn tưởng, dòng đời cứ trôi, mặc dù, cuộc đời anh, không phải là không có sóng gió. Anh cũng đã đôi lần chia sẻ với tôi.
Nào ngờ, anh phát bệnh, thời gian đầu, anh vẫn lạc quan vì anh đâu biết anh bệnh ngặt nghèo. Chị Mai đã báo với chúng tôi. Nhưng nhìn anh vui vẻ như thế, chúng tôi chỉ biết nuốt nước mắt vào trong.

Những ngày cuối đời của anh rồi cũng phải đến. Chiều hôm ấy, chúng tôi hẹn nhau đến bệnh viện Chợ Rẫy, cái box... quen thuộc đây rồi! Anh không nói được, nhìn chúng tôi hết lượt (mỗi người vào thăm một chút) và...chảy nước mắt. Chúng tôi xót thương anh, chẳng biết làm gì, ngoài những cái nắm tay chặt hơn, những ánh mắt quay đi, che giấu. Anh bị phù khắp người, phải thở bằng máy, mắt vẫn nhìn mà không nói được. Có đau đớn nào hơn! Bạn bè vẫn đang ở quanh anh đây, anh Chính ơi!

Chúng tôi bàn bạc với chị Mai, dặn dò Tri Quang những việc cần làm để lo hậu sự cho anh. Ngày hôm sau, anh về nhà và ra đi mãi mãi. Lại thêm một bà mẹ già trong cảnh "tre khóc măng". Tôi rất sợ tình cảnh này, đặc biệt là sau khi má và dì của tôi mất, vậy mà, tôi cứ phải chứng kiến nhiều lần, ngay chính tại gia đình của những người bạn trong phong trào.

Hằng năm, ngày giỗ anh, bạn bè lại đến thắp cho anh nén hương, hỏi thăm mẹ đôi điều, và rồi, mỗi người lại mỗi nẻo.

Hôm nay, nhắc một chút kỷ niệm về anh, để bạn bè cùng nhớ thương anh, một người anh, một người bạn, đã một thời cùng chúng tôi san sẻ...

Ở cõi vĩnh hằng, anh hãy ngủ yên sau những năm tháng làm đẹp cuộc đời bằng những tác phẩm hay. Nơi ấy, không có đớn đau, bệnh tật, chỉ có hoa nở, chim hót, và những lòng thanh thản, không còn vướng víu bụi trần...

Mồng 10 tháng 11 năm Tân Mão

Đọc tiếp ...

Vẫn còn đó, những tấm lòng

Hôm nay là ngày 20-11, ngày mà những năm còn dạy trường PT thì tôi có hoa đầy giỏ xe, nhà tấp nập phụ huynh, có những tâm tình khiến tôi phải xao lòng vì học trò chia sẻ tình thương dành cho cô với cha mẹ, rồi cha mẹ cũng "thần tượng" cô như học trò...nhưng cũng có những món quà "hàng hiệu" mà tôi vẫn muốn trả lại ngay sau khi nhận bởi phụ huynh tặng nhiều đến nỗi nhầm lẫn tên GV!
Rồi những ngày 20-11 ấy cũng trôi qua, tôi về một môi trường mới, không có ngày 20-11 nhưng không phải là không có những tấm lòng của học trò.
Các em tốt nghiệp cách đây 5-7 năm, hằng năm vẫn tặng hoa cho cô, loại hoa mà cô thích, có em tự mua hoa về cắm, nâng niu làm quà cho cô. Có em dùng tháng lương đầu tiên để mang đến cho cô chút kỷ niệm...Và còn nhiều, nhiều nữa...tôi đã từng chia sẻ với những số phận không may mắn mà học Đại học là một áp lực quá lớn với các em. Nhưng rồi tất cả đều thành đạt, có em, nay trở thành đồng nghiệp, vẫn yêu thương chúc mừng cô, những tấm lòng ấy, khiến tôi nhớ về những người thầy xa lắc của mình.
Một thầy Mã Tắc (tên thầy hơi lạ, dường như thầy gốc người Hoa) mà trang phục luôn là bộ kaki màu trắng. Thầy ân cần cầm tay tôi chỉ dẫn những nét bút đầu tiên và luôn nhẹ nhàng nhắc nhở: "Chữ viết là người", viết chữ h, chữ g, các con phải nhớ các "ngã tư" để uốn cho tròn, cho ngay ngắn, trò nào viết không thắng, thầy dùng thước khẽ lên bàn tay. Tôi chưa bị phạt lần nào nhưng chắc là đau lắm. Hồi đó, tôi không thấy ai lên án thầy, chúng tôi cũng răm rắp nghe theo, không đi học thêm mà chữ viết ai cũng đẹp. Tôi cũng có những ấn tượng đẹp về cô giáo lớp ba của tôi, hiền từ mà nghiêm khắc, ngay khi học với cô, tôi đã mơ ước: sau này cũng làm cô giáo như cô.
Rồi những năm học Trưng Vương, tôi mê cô Diệp dạy Văn, mê đến nỗi hằng ngày phải đi ngang qua nhà để...chẳng bao giờ được thấy cô!
Ở Đại học Văn Khoa, tôi có nhiều thầy cô, để lại ấn tượng thì ít mà tôi dè dặt thì nhiều hơn, vì tôi ở trong "thành phần bất hảo" mà lại hay theo thầy cô để xin bài quay cours phục vụ cho sinh viên. Tôi có ấn tượng sâu đậm với thầy Lý Chánh Trung vì thầy thuộc "phe ta" nên mọi giao dịch với thầy rất dễ dàng.
Sau 1975, tôi gặp lại thầy trong bệnh viện, thật là dở khóc, dở cười. Mừng vì thầy trò được gặp lại nhưng hoàn cảnh thầy và trò đều nghiệt ngã. Thầy đang nuôi con trai bị khối u trong não, còn tôi thì nuôi ba tôi bị nhồi máu cơ tim, cấp cứu nhiều lần. Tôi thấy thầy và cô đều tiều tụy, đau đớn lắm vì bệnh tình của anh rất nặng. Sau đó, anh qua đời. Thầy lại chịu đựng một tai họa khác là thêm một người con trai, bị tai nạn, nằm một chỗ. Tôi mang trọng tội là chưa một lần đến thăm thầy, thông qua một người cháu (gọi thầy bằng chú ruột), đã có thời gian làm việc chung với tôi, tôi biết một vài thông tin của thầy. Lễ mừng thọ cho thầy, tôi không hay nên cũng không có một lời chúc mừng.
Thầy Bửu Lịch, người đã hướng dẫn luận văn Cao học cho tôi với đề tài khá nhạy cảm: "Đời sống của sinh viên Saigon". Tôi nhớ thầy băn khoăn lắm, hẹn đến cả tuần mới trả lời cho tôi. Tôi không biết thầy có hiểu "thành phần" bị cho là "bất hảo" của tôi không, chỉ biết vì tôi đạt điểm khá cao nên mới được thầy đồng ý làm GS hướng dẫn. Có lẽ thầy cũng không biết tôi chọn đề tài này là để có thể tiếp cận sinh viên một cách danh chính ngôn thuận và vận động các bạn tham gia phong trào sinh viên. Dẫu sao, thầy cũng đã tận tụy hướng dẫn tôi cách tìm hiểu thông tin, lập phiếu điều tra để thực hiện nghiên cứu. Tôi biết ơn thầy và sau này, tôi đã sử dụng những kiến thức ấy để hướng dẫn sinh viên.
Những người thầy đã đi qua trong cuộc đời tôi, không cần có ngày 20-11, tôi cũng luôn nhớ và ghi ơn. Tôi không thích nhận những tin nhắn, email chúc mừng bằng tiếng Anh, tôi không thích gọi ngày 20-11 là teachers'day., bởi vì với tôi, tình nghĩa thầy trò là điều thiêng liêng, không phải là một văn hóa phải du nhập từ nước ngoài mới có.
Tôi đi dạy học đã gần 40 năm, vẫn thấy mình hạnh phúc khi chọn nghề giáo, dù "vinh, nhục" tôi cũng đã từng. Và trong hạnh phúc này, luôn có bóng dáng những người thầy, người cô mà tôi hằng yêu kính.

Đọc tiếp ...

Có những ước mơ ... chưa chắp cánh

Bây giờ là mùa Thu (cứ tạm gọi như vậy, dù Sài Gòn chỉ có hai mùa mưa nắng), mưa thưa dần, sáng sớm đã bắt đầu có những cơn gió sang mùa gợi cho ta nhiều nhớ thương, tâm tư lắng đọng.

 Năm ấy…Huỳnh Ngọc Hội ra đi mãi mãi vào tháng 10. Hôm nay, tôi xin được nhắc lại những câu chuyện về người bạn vô cùng thân thương ấy.

 Trước 1975, tôi biết chứ không quen thân Hội vì Hội thuộc đoàn công tác xã hội mà tôi, chủ yếu, chỉ tham gia hoạt động báo chí. Nhưng tôi cũng hân hạnh được đi dự đám cưới của hai bạn Hải - Hội và cũng được nghe loáng thoáng đây là lễ tuyên bố. Lúc ấy, tôi thật sự không biết “tuyên bố” là gì hết nên lòng cũng nôn nao chờ đợi. Quả thật, đây là một đám cưới mà tôi được dự lần đầu, không tiệc tùng linh đình mà có cái gì đó lạ lắm, tôi ngây thơ nghĩ rằng: chắc như vậy là “tuyên bố”! Cô dâu mặc áo dài màu đỏ (đến bây giờ tôi vẫn còn nhớ), chú rể mặc áo sơ-mi trắng (không có áo veste) và hình như lúc đó, chúng tôi chỉ được ăn bánh, uống nước (không ăn tiệc mặn), hát nhạc phong trào, và, đúng như chị Quế “tổng kết”: rất vui. Tôi thì nhớ là lễ được tổ chức tại Thủ Đức, trong một gian nhà rộng, đủ để chúng tôi “quậy” và có những cảm nhận tốt, những điều không thể quên về 1 lễ “tuyên bố” mà thật sự, ở thời điểm đó, chúng tôi chưa hiểu hết ý nghĩa và cũng không dám hỏi ai để mà tìm hiểu thêm.

 Sau hòa bình, tôi ít có dịp gặp Hội. Trong một lần họp mặt ở nhà chị Quế (lúc chị còn ở đường Hoàng Sa), không biết ai đó hỏi thăm thì tôi nói con gái đang học tiếng Nhật ở ĐH KHXH&NV. Hội vui mừng cho biết đang cần 1 người phiên dịch tiếng Nhật cho Savimex vì công ty làm việc với đối tác Nhật. Thế là con gái tôi “nghiễm nhiên” trở thành người phiên dịch cho chú Hội. Công ty ở gần Hóc Môn, con gái tôi được chú ghé ngang đón để cùng đi làm với chú, trưa được về để chiều tiếp tục đi học. Lương trả bằng tiền đô, lúc đó, đối với mẹ con tôi là điều không dám mơ ước. Nhưng con gái tôi chỉ làm được vài tháng rồi xin nghỉ và giới thiệu một người bạn của nó vào làm thay. Mãi đến bây giờ tôi mới dám “công khai” lý do con gái ngưng làm việc ở Savimex. Con tôi nói: chú Hội hiền quá mà mấy ông người Nhật vốn rất nguyên tắc và xem trọng giá trị, chất lượng của sản phẩm nên họ nói nặng lời, rất khó nghe, con không dám dịch nguyên văn vì thấy tội nghiệp chú Hội. Mà khi họ đã nói, mình không sửa thì cũng không xong với họ, con khó xử quá nên con đã nói với chú con phải tập trung học, không có nhiều thời gian để đi làm. Tôi nhắc lại câu chuyện “bây giờ mới kể” này, không nhằm mục đích phê phán ai, cũng không kết luận ai đúng/sai, chỉ muốn nó rằng: quả thật, Hội rất hiền lành, như chị Quế và chắc chắn nhiều bạn khác cũng nhìn nhận.

 Tôi đã được dự kỷ niệm ngày cưới của hai bạn Hải-Hội được tổ chức tại một nhà hàng, trang trọng và ấm cúng. Trong chúng tôi, không phải chỉ có Hội mới trải qua mấy chục năm chung sống, nhưng quả thật, đây là lần đầu, chúng tôi dự kỷ niệm ngày cưới. Vui mừng chia sẻ cùng bạn. Trong tôi, chỉ còn đọng lại nhóm từ: “má của chúng tôi” trong những lời phát biểu của Hội. Tôi biết, với Hội, người mẹ cả đời vì con ấy, quan trọng biết chừng nào.

Chính Hội là người đã đưa ra ý kiến cùng nhau làm Kỷ yếu Văn Khoa để ghi lại những kỷ niệm đáng nhớ. Tôi hăng hái hưởng ứng và năm đó, tôi đã khai bút ngay mồng 1 Tết với bài viết: “Hơn ba mươi năm vẫn nhớ”, nhưng rồi, lâu lâu sau gặp lại, hỏi thăm mới biết, Hội chỉ mới nhận được bài của Minh An, Thu Nhân và tôi (cũng có thể có những bài khác nữa mà tôi chưa biết). Và với số bài ít ỏi như vậy thì Kỷ yếu chưa thể ra mắt.

Ngày qua ngày, tháng qua tháng, năm qua năm, ước mơ ấy chưa thành hiện thực. Gặp nhau, đặc biệt là sau khi Hội đã đi xa, chúng tôi vẫn nhắc để mà thương, để mà quý một người bạn. Và mãi cho đến khi Góc nhỏ Văn Khoa ra đời, chúng tôi mới dám nghĩ mình đã làm một việc mà chắc chắn Hội sẽ rất vui.

 Trong một lần khác, họp mặt tại nhà chị Q khi chị đã dọn về đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa, tôi mới biết Hội đang theo học chương trình sau đại học. Tôi cũng đang học, tuy khác ngành nhưng vẫn có những môn cơ sở giống nhau. Thỉnh thoảng, có hỏi thăm nhau tài liệu, động viên nhau vì ai cũng vừa đi làm vừa đi học nên lắm gay go. Tôi không khỏi ngạc nhiên khi được nghe Hội chia sẻ: đi học tiếp để chuyển nghề: thích đi dạy hơn là đi làm công ty, vì lúc ở trường Đoàn, Hội có dạy nhiều. Tôi vẫn nhớ Hội khẳng định: đi dạy vui và thích hơn nhiều, tưởng tượng một ngày nào đó, được vào lớp dạy, “sướng” gì đâu! Đi làm bon chen lắm!

Tôi viết những dòng này mà cay mắt, nhớ giọng nói chậm rãi, hiền lành của Hội, nhớ những gì con gái đã nhận xét về “chú Hội” (lúc ấy là Phó Giám đốc) trong thời gian ngắn ngủi được làm việc ở Savimex. Ước mơ ấy tầm thường và đơn giản như người bạn chân tình của tôi nhưng rồi…ước mơ cũng bay xa mãi với người…Bạn chưa được ôm tập sách và trở lại bục giảng như bạn mơ ước dù tấm bằng Thạc sĩ bạn đã có rồi. Ngày bảo vệ xong, bạn cũng có báo tin cho tôi.

 Sau đám cưới Hải Âu, chúng tôi hẹn nhau đến Trung tâm y tế Q.8 để thăm Tú Lộc, lúc ấy, Hội đã bắt đầu húng hắng ho. Tôi hơi ngạc nhiên khi thấy trời vừa tối là Hội kéo cổ áo cao, cài nút cẩn thận, tôi đã định trêu chọc, nhưng nghe bạn bệnh nên tôi không dám. Chuyện rồi cũng qua đi. Thời gian ngắn sau đó, Âu đến nhà giúp tôi  vì có trục trặc khi nối mạng, Âu nói ba con đang nằm BV Nguyễn Trãi vì bị tràn dịch màng phổi. Chúng tôi lại hẹn nhau đi thăm, còn đùa vui: sao nhõng nhẽo với vợ hoài vậy? Bạn vẫn tươi cười và chúng tôi không thể ngờ tai họa đang đến…Những ngày tiếp theo, bệnh diễn biến nhanh, vào ra bệnh viện liên tục, thuốc tây rồi ta…Hải đã chính thức thông tin với chúng tôi bệnh của Hội. Tôi nghĩ hiền lành, tốt bụng như Hội mà sao lại…Có một lần, nghe Hải nhắn Hội đang xuống tinh thần, chúng tôi vào ngay, nói cho bạn cười mà tim ai cũng thắt lại. Ngồi xung quanh nhau (dưới đất, chúng tôi đông quá, làm sao có đủ ghế ngồi), anh Kiệt “tổng kết”: hồi đó, gặp nhau bàn chuyện xuống đường, rải truyền đơn, mấy chục năm sau, gặp lại, toàn kể về bệnh tật, bày nhau cách chữa bệnh này, bệnh nọ…

 Sau đó, thỉnh thoảng, bạn vẫn liên tục vào-ra bệnh viện, có khi chúng tôi chưa kịp vào thăm...Cho đến một buổi chiều, chúng tôi hối hả đi đến phòng hồi sức, Hội vẫn nhìn chúng tôi nhưng mắt không còn thần sắc, với mỗi bạn, Hội nói một câu khác nhau, không còn sáng suốt nữa và chúng tôi hiểu, điều đau đớn sắp xảy ra. Lúc đó, đã hơn 22g, tại cái băng đá của BV, chúng tôi đã bàn tính mọi việc với Hải, tôi nhớ mà thương Hải xót xa: “Bây giờ em còn tỉnh nên dặn như vầy…”. Điều mà chúng tôi ái ngại nhất là cho đến lúc đó, bà mẹ vẫn không biết đứa con trai duy nhất của bà đang mang bệnh ngặt nghèo. Chúng tôi sợ bà không chịu đựng nổi, phải nói như thế nào đây…và ai sẽ là người nói…?

 Hội ở lại BV thêm 1 ngày nữa, vẫn còn tỉnh táo và nói với anh HTM: “Xin cho em về nhà”. Lúc này, ai cũng muốn làm theo ý của Hội. Chiều hôm đó, Hội về nhà như nguyện ước. Tôi đến nơi thì Hội vừa ra đi, chỉ còn kịp nghe Hải gọi: “Anh Hội, anh Hội…” nhưng Hội đã xuôi tay. Chị Hồng Diệp kể lại: trước đó mấy phút, Hội vẫn tỉnh táo, nói chuyện nhiều lắm rồi mới từ bỏ mọi người. Tôi nắm chặt hai bàn tay, lấy lại bình tĩnh rồi bước ra ngoài gọi điện thoại cho anh Kiệt, cho chồng tôi và Minh An. Anh Kiệt đang trên đường đến, Minh An nghẹn ngào…chồng tôi và con gái tất tả đi…Chúng tôi biết trước điều này rồi sẽ đến nhưng ai cũng sợ…Hải bảo vừa cho bà mẹ biết bệnh của Hội sáng hôm đó vì sợ khi mang Hội về, bà không đủ sức chịu đựng.

 Tại Nhà tang lễ Lê Quý Đôn, tôi nhìn đôi mắt buồn rười rượi của anh trên di ảnh, nhớ đến giọng ngâm thơ trong Nha Cảnh sát Đô thành năm 1972, nhớ những ước mơ chưa được chắp cánh của anh, nhớ tấm lòng của anh, nhớ những điều tôi đã nghe anh chia sẻ…Nước mắt chảy thành dòng, tôi ngậm ngùi thắp nhang tiễn anh. Bà mẹ ngồi lặng yên ở một góc, nhìn mọi người đi viếng tang, nghe anh Kiệt thay mặt phong trào đọc điếu văn, bà không còn sức lực để nói điều gì cả nhưng tôi thấm thía lắm nỗi đau “tre khóc măng”.

 Những ngày gần đây, nhận được thông tin của Hải Triều rồi Hải Âu trong hai lần khác nhau, tôi đều lặng người đi một chút vì xúc động. Vậy là, cuối cùng, các con cũng đã về nhà Văn Khoa. Nơi ấy, ba của các con vẫn luôn hiện diện cùng các cô chú.

 Tôi tưởng tượng đến những cánh diều, bay cao, bay xa. Những ước mơ, dẫu chưa kịp thành hiện thực nhưng vẫn rất sáng, rất trong, rất đẹp và…cho dẫu đến bao giờ, trong chúng tôi, Huỳnh Ngọc Hội vẫn là người bạn mà chúng tôi mãi trân quý, yêu thương.

Đọc tiếp ...